Auteursrechten op internet

Het overnemen van werk van anderen op uw zakelijke website; Wat mag wel en wat mag niet en waar moet u rekening mee houden?

In de loop der jaren is online publiceren steeds toegankelijker geworden voor de doorsnee internet gebruiker. Als je op reis gaat houd je een weblog bij en eenmaal terug van vakantie worden de foto's op Picasa en de filmpjes op Youtube geplaatst. To zo ver niks aan de hand. Maar wat je nog veel meer ziet gebeuren is het klakkeloos overnemen van persberichten en -foto's op persoonlijke en zelfs zakelijke weblogs. In de tijd van web 2.0 wordt er vrolijk op los gecopy-paste.

Zelden wordt hierbij rekening gehouden met auteursrecht (copyright). Gebruikers van web 2.0 toepassingen als Web-log.nl, Hyves, Facebook, Twitter en Youtube nemen deze regelgeving omtrent auteursrecht niet zo nauw, maar wie kan het ze kwalijk nemen? Het gebeurt op zo'n grote schaal dat veel gebruikers niet eens op de hoogte zijn van dergelijke regels. Een andere reden voor deze nalatigheid is dat er veel onduidelijk bestaat over auteursrecht op internet. Daarnaast is het niet eenvoudig hier heldere informatie over te vinden.

Daarom vonden wij het de hoogste tijd om de meest belangrijke regelgeving voor u, als redacteur van uw bedrijfswebsite of  doodgewone hobby blogger, op een rijtje te zetten:

Het plaatsen van video’s:

• Heeft u een zelf een video geschoten en/of gemonteerd voor het internet? Zo lang u er geen auteursrechtelijke muziek onder plaatst is er niks aan de hand. Een persoon of instantie kan hooguit een beroep doen op portretrecht maar dat gebeurd over ’t algemeen alleen wanneer je iemands imago schade toebrengt.

• Het plaatsen van Youtube video’s is ten alle tijden toegestaan. Youtube is zelf verantwoordelijk voor de inhoud van haar filmpjes. Het is dus wel mogelijk dat een video het naar verloop van tijd niet meer doet omdat Youtube deze van de eigenaar heeft moeten verwijderen. Maar zelf ben u nooit strafbaar.

Het plaatsen van afbeeldingen / foto’s:

Wie een afbeelding van een ander overneemt, heeft daarbij meestal toestemming van die ander nodig. Op vrijwel alle afbeeldingen op internet rust namelijk auteursrecht. Ook portretrecht kan een rol spelen. Zonder de toestemming van de maker mag u niets met andermans afbeelding doen. Zelfs wanneer de foto niet voor commercieel gebruik is, is toestemming verplicht.

Publiceert u een foto van iemand die herkenbaar in beeld is, dan heeft u te maken met portretrecht. Een portret in opdracht mag alleen worden gepubliceerd met toestemming van alle geportretteerden. Een portret dat niet in opdracht is gemaakt, mag zonder toestemming worden gepubliceerd. Wel moet de publicist rekening houden met de belangen van de gefotografeerde persoon. Als deze een redelijk belang heeft tegen publicatie, dan mag de foto niet gepubliceerd worden.

Gebruik maken van Creative Commons foto’s is ook een mogelijkheid. Die zijn vrij beschikbaar onder een paar duidelijke standaard voorwaarden. Daarnaast bestaan er veel websites met zogenaamde stock foto’s waar u voor een relatief klein bedrag foto’s kunt kopen die u vrij kunt gebruiken.

Het plaatsen van muziek:

Wilt u een muziekfragment op uw zakelijke website, dan heeft vrijwel altijd met auteursrechten te maken. Alleen wanneer u auteursrechtvrije muziek heeft aangeschaft of de uitvoerende artiest meer dan 70 jaar geleden is overleden betaald u geen auteursrechten.

Een voorbeeld: u wilt een muziekfragment van een popartiest van maximaal 1:45 minuten als achtergrondmuziek op de homepage van uw website plaatsen. Uw eenmalige kosten bedragen:

• Buma Stemra: € 330 voor een fragment van max. 1:45 min in een video;
• Sena: € 75 voor het gebruik van 1 muzieknummer (naburige rechten);

Naburige rechten zijn een aantal rechten die naast het auteursrecht staan, en die een uitvoerend kunstenaar of producent het recht geven te beslissen over opname, vermenigvuldiging, en uitzending van een uitvoering en daar een billijke vergoeding voor te ontvangen.

Het plaatsen van andermans teksten / citeren:

Wilt u volledige artikelen of persberichten overnemen, houd dan rekening met het volgende:

• Gebruik een werk alleen als u toestemming hebt van de maker.
• Maak goede afspraken over wie verantwoordelijk is voor het gebruik van een werk.
• Laat het werk intact.
• Zorg voor een goede bron- en naamsvermelding.

Het citeren van een kort gedeelte van een werk is geen inbreuk op het auteursrecht, als dat overgenomen stukje echt nodig is voor je kritiek, bespreking of aankondiging van het werk. Toestemming van de maker is hierbij niet verplicht. Bronvermelding is wel te allen tijde verplicht.

Cruciaal bij citeren is de juiste bronvermelding. Citeren of parafraseren zonder bronvermelding heet plagiaat. Dit kan inbreuk op het auteursrecht zijn.

Bronnen:

http://www.iusmentis.com/auteursrecht/nl/
http://www.bumastemra.nl
http://www.sena.nl
http://nl.wikipedia.org/wiki/Auteursrecht